Effectief werken aan ruimtelijke opgaven vraagt niet alleen inhoudelijke expertise, maar ook expertise in menselijk gedrag, en die ontstaat niet vanzelf.
In mijn rol als project- en omgevingsmanager werk ik vaak aan projecten waarin verandering nodig is: ander gedrag, ander gebruik van de openbare ruimte, andere vormen van samenwerking. Wat mij daarbij steeds weer opvalt, is hoe vaak we geneigd zijn om gedragsvraagstukken vooral te benaderen als informatievraagstukken. Alsof mensen vanzelf anders gaan handelen wanneer we het maar goed genoeg uitleggen.
In de praktijk blijkt dat zelden zo eenvoudig.
Die observatie vormde ook de aanleiding voor een recente workshop die wij bij Procap organiseerden over mentaliteit, gedrag en communicatie, verzorgd door Motivaction.
De menskant is geen bijzaak
In ruimtelijke en maatschappelijke projecten werken we met een grote diversiteit aan mensen, waaronder collega’s binnen de overheid, marktpartijen, bestuurders, belangenorganisaties en bewoners. Ieder van hen brengt eigen ervaringen, overtuigingen en verwachtingen mee. Toch reduceren we die diversiteit in de praktijk vaak tot rollen, functies of demografische kenmerken. Dat is begrijpelijk, het geeft houvast, maar het doet onvoldoende recht aan hoe mensen daadwerkelijk denken, voelen en handelen.
De ‘menskant’ wordt daarbij nog te vaak gezien als iets wat je er “bij” doet. Als een vaardigheid die je wel hebt of niet hebt. Terwijl de omgang met gedrag, weerstand, betekenisgeving en communicatie in werkelijkheid een vakgebied op zichzelf is, waarin kennis, reflectie en oefening essentieel zijn.
In de praktijk blijkt dat deze expertise vaak impliciet blijft. Ook bij projecten en maatschappelijke opgaven waar samenwerking en vertrouwen centraal staan.