Project: Warfhuizen en Onderdendam aardgasvrij

In samenwerking met inwoners, energiecoöperaties, woningstichting Wierden & Borgen, energieleverancier Energie VanOns, netbeheerder Enexis, vier gemeenten, KAW adviseurs en Procap zijn de twee dorpen Warfhuizen en Onderdendam in Noord-Groningen er in geslaagd om in korte tijd een gedragen uitvoeringsplan aardgasvrij bij het Rijk neer te leggen. Deze kenmerkt zich door de specifieke omstandigheden van beide dorpen.

Het Hogeland

De vier gemeenten Bedum, De Marne, Winsum en Eemsmond gaan met ingang van 1 januari 2019 over in de nieuwe gemeente ‘Het Hogeland’. De nieuwe gemeente heeft 52 kernen die in meer of mindere mate overeenkomsten hebben met Warfhuizen en Onderdendam. Het leereffect is alleen al voor de nieuwe gemeente van groot belang, maar zal niet minder zijn voor de vele vergelijkbare dorpen op het platteland.

Met de ambitie van het kabinet om de proeftuinen in ieder geval in het aardbevingsgebied te beginnen, is het de inzet om het bijbehorende kennis- en leerprogramma hier te laten landen.

Transitie naar de aardgasvrije wijken

De proeftuin aardgasvrije wijken is er op gericht om enerzijds de transitie naar de aardgasvrije wijken daadwerkelijk in te zetten en anderzijds om te leren van de ervaringen in de proeftuin(en). Op voorhand weten we dat er gedurende de rit onderzoeksvragen zullen gaan ontstaan die we deels aan de voorkant van het proces al kunnen onderscheiden. Bijvoorbeeld de uitbalancering van het elektriciteitsnet als gevolg van verdergaande elektrificatie en de gedrags- en gebruiksgevolgen bij een woning zonder aardgas. In dit plan voor een proeftuin is al een aantal onderzoekstrajecten benoemd. De provincie Groningen is met de New Energy Coalition, the Energy Academy Europe, Entrance en de Dutch Heat Center goed toegerust om inhoud te geven aan deze vraagstukken. Met de ambitie van het kabinet om de proeftuinen in ieder geval in het aardbevingsgebied te beginnen, is het de inzet om het bijbehorende kennis- en leerprogramma hier te laten landen.

Sociale cohesie

Vanuit een sterke sociale cohesie zijn bewoners van beide dorpen gewend om zelf ondernemend aan de slag te gaan. Via de door Procap opgestelde ‘CO2 reductieladder’ willen zij door middel van verschillende stappen in 2026 aardgasvrij zijn. Bijzonder is de cultuurhistorische waarde van de dorpen, met de vele monumentale woonhuizen en boerderijen. Het maakt de proeftuin uniek en de aanpak specifiek, omdat de dorpsgezichten moeten worden behouden. Daarom is onder andere ingezet op de toekomstige lokale productie van groengas, waarin de energiecoöperaties een belangrijke rol spelen.

Deze Procapper kan je hier meer over vertellen

Johan Duut

Leer meer over onze aanpak in de andere proeftuinen:

Gorecht-Noord aardgasvrij

De vraag vanuit het Rijk aan gemeenten om plannen in te dienen voor aardgasvrije proeftuinen bood aanleiding om in deze gemeente een start te maken om aardgasvrij te worden.


Lees verder

Ten Post aardgasvrij

Het circa 830 inwoners tellende Groningse Ten Post wil in 2025 het eerste energieneutrale en aardgasvrije dorp van Nederland worden.


Lees verder

Glimmen aardgasvrij

In het dorp Glimmen in de gemeente Haren (Groningen) is er geen voor de hand liggende ‘hoofdoplossing’ om aardgasvrij te worden: een grote alternatieve warmtebron ontbreekt.


Lees verder

Nieuwolda en Wagenborgen aardgasvrij

De Groninger dorpen Nieuwolda en Wagenborgen barsten van de lokale duurzame initiatieven. Een voorbeeld is het initiatief ‘Nieuwolda meest energiezuinige dorp van Nederland’.


Lees verder